Dietetyk Wrocław online - Radosław Bernat
Dietetyk
mgr inż. Radosław Bernat
Zdrowe odżywianie - porady dietetyczne
Telefon 504 428 093 do dietetyka we Wrocławiu 504 428 093
Email - radekbernat@4slim.pl - dietetyk online radekbernat@4slim.pl

Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS)

Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS), zwane również gośćcem postępującym, jest chorobą układową tkanki łącznej. Ma ona podłoże autoimmunologiczne i charakteryzuje się obustronnym, symetrycznym zapaleniem błony maziowej stawów, dodatkowo zmianami pozastawowymi, a także powikłaniami pozanarządowymi. RZS prowadzi do niepełnosprawności, a nawet przedwczesnej śmierci. Skraca życie chorych o średnio 7 lat. W Polsce na reumatoidalne zapalenie stawów choruje od 0,5-2% osób. Pierwsze objawy przypadają zwykle na wiek między 25 a 35 lat, natomiast szczyt zachorowań na wiek 40-60. Kobiety chorują 3-4 razy częściej niż mężczyźni. Przyczyna choroby nie jest do końca poznana, przypuszcza się, że duże znaczenie może odgrywać nieprawidłowy styl życia – ciągły stres, zakażenia, niewłaściwa dieta.

Leczenie reumatoidolnego zapalenia stawów opiera się na metodach farmakologicznych (niesteroidowe leki przeciwzapalne, metotreksat, sulfasalazyna, leki biologiczne), niefarmakologicznych (rehabilitacja, modyfikacja stylu życia i diety) oraz innych (światłolecznictwo, masaże, krioterapia itp.).

Leki farmakologiczne stosowane w terapii RZS wywierają niekorzystny wpływ na stan odżywienia pacjenta. Niesteroidowe leki przeciwzapalne mogą powodować mikrokrwawienia z przewodu pokarmowego, tym samym prowadzić do anemii z niedoboru żelaza. Z kolei metotreksat i sulfasalazyna powodują niedobory kwasu foliowego, a niedobór tej witaminy również przyczynia się do niedokrwistości. Kolejna grupa leków – glikokortykosteroidy powodują niedobory wapnia przyczyniając się tym samym do osteoporozy. Biorąc pod uwagę wszystkie te kwestie, należy szczególnie zadbać w diecie o podaż składników, które mogą być deficytowe:

  • żelazo - dobre źródła: czerwone mięso, podroby mięsne, nasiona roślin strączkowych
  • kwas foliowy – dobre źródła: zielone liściaste rośliny (sałata, szpinak, brokuł)
  • wapń – dobre źródła: mleko i jego przetwory (wyjątkowo dużo wapnia mają sery żółte), mak niebieski, migdały, nasiona roślin strączkowych


Poza tym dieta pacjenta chorującego na reumatoidalne zapalenie stawów powinna być szczególnie bogata w warzywa i owoce. Dostarczają one wielu witamin (szczególnie ważna jest podaż witaminy C, która bierze udział w syntezie kolagenu – dobre źródła tej witaminy to truskawki, maliny, cytrusy, natka pietruszki) i składników mineralnych oraz związków flawonoidowych, które działają przeciwzapalnie.

Kolejnym produktem, na który należy zwrócić szczególną uwagę w żywieniu chorych na RZS są ryby. Tłuste ryby morskie, takie jak łosoś, makrela, tuńczyk, szprotka, śledź czy sardynka, dostarczają niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych z grupy omega-3. Kwasy te hamują prozapalne cytokiny oraz korzystnie wpływają na parametry sercowo-naczyniowe.

Warto włączyć do diety przyprawy o działaniu przeciwzapalnym, przykładem mogą być: kurkuma, imbir, bazylia, goździki, anyż. Mogą one zredukować odczucie bólu oraz zredukować obrzęki. Nie należy natomiast stosować przypraw ostrych, ponieważ będą podrażniać przewód pokarmowy, a stan zapalny w żadnej części organizmu chorego nie będzie korzystny. Zaleca się także ograniczenie soli kuchennej oraz cukru.

Pacjenci chorujący na reumatoidalne zapalenie stawów powinni wypijać około 2l płynów w ciągu dnia. Może to być woda, ale szczególnie polecana jest zielona herbata, ze względu na jej właściwości przeciwzapalne. Natomiast należy unikać napojów gazowanych, słodzonych, mocnej herbaty oraz mocnej kawy (do posiłku), ponieważ będą one zaburzać wchłanianie składników mineralnych (związki flawonoidowe w nich zawarte będą tworzyć nierozpuszczalne kompleksy z pierwiastkami).

Reumatologiczne zapalenie stawów
Piśmiennictwo:
  1. Gugała S. Siuba M.: Reumatoidane zapalenie stawów. W: Praktyczny podręcznik dietetyki. Pod red. Jarosz M., Warszawa 2010
Dieta niskowęglowodanowaSubstancje wspomagające prawidłową glikemięOperacja bariatrycznaMigrenowe bóle głowyInsulinoopornośćStany zapalne trzustkiMarskość wątrobyZespół metabolicznyNieswoiste choroby zapalne jelit: wrzodziejące zapalenie jelita grubego (WZJG) i choroba Leśniowskiego-Crohna (CD)Choroby neurodegeneracyjne mózgu - Alzheimer i ParkinsonReumatoidalne zapalenie stawów (RZS)Kamica żółciowaCeliakiaKamica nerkowa i moczowodowaAlergia i nietolerancja pokarmowaNiedożywienieChoroba wrzodowa żołądka i dwunastnicyOsteoporoza i jej związek z żywieniemŻywność, która może chronić przed nowotworamiNapary roślinne wspierające pracę organizmuDieta w depresjiNiedoczynność tarczycy z Hashimoto - a dietaChoroba refluksowa żołądkowo-przełykowa (refluks)Jak zwiększyć biodostępność żelaza w diecieDna moczanowa a dietaDieta dla Kobiet w ciążyCukrzyca – strzeż się!Cholesterol - czy słusznie oskarżony?Gospodarka hormonalna pod lupąMechanizm tycia i chudnięciaŻywienie kobiet karmiących piersiąChoroby dietozależneŻywienie Dzieci w wieku szkolnymCeliakia - jedna z najczęstszych nietolerancji pokarmowychNietolerancja laktozy u osób dorosłychPrzyczyny otyłościAlkohol a odchudzanieCukier = biała śmierćDieta a forma włosów i skóryDieta antynowotworowa wg GersonaZespół jelita nadwrażliwego a dietaJak przytyć? Porady i dieta dla chudych.Odchudzanie - Fakty, mity i stereotypyDieta przy Atopowym Zapaleniu Skóry (AZS)Najważniejsze zasady odżywianiaZdrowotne właściwości diety niskowęglowodanowej