Tężyczka utajona

Tężyczka utajona (normokalcemiczna, spazmofilia), to choroba polegająca na wzmożonej pobudliwości nerwowo-mięśniowej tj.  zwiększonej szybkości przekazywania sygnałów pomiędzy nerwami, a mięśniami. Do występowania tężyczki prowadzi zmniejszenie stężenia wapnia we krwi, któremu często towarzyszy zmniejszenie stężenia magnezu i potasu we krwi. Rozpoznaje się ją przede wszystkim na podstawie próby tężyczkowej w połączeniu z występowaniem charakterystycznych objawów neurologicznych. Wystąpieniu tężyczki sprzyjają też inne choroby, m.in. choroby tarczycy, astma, cukrzyca. Przypuszcza się, że tężyczkę utajoną może wywołać przewlekły stres, zwiększający zapotrzebowanie organizmu na magnez. Objawy tężyczki utajonej są niestety niespecyficzne i trudniejsze do oceny niż w przypadku tężyczki jawnej, czyli mogą występować również w innych chorobach, dlatego jest ona trudna do zdiagnozowania.

Objawy tężyczki utajonej związane z układem nerwowym:
  • przewlekłe zmęczenie (chorzy często budzą się znużeni),
  • zaburzenia nastroju, drażliwość, bezsenność, zaburzenia koncentracji i pamięci,
  • problemy z wymową (zacinanie się),
  • duszność spoczynkowa, napadowa hiperwentylacja,
  • napady paniki, lęki,
  • napadowe zasłabnięcia.

Objawy związane z innymi narządami:
  • drętwienie i mrowienie – głównie palców rąk, kurcze mięśni kończyn (przede wszystkim łydek i stóp),
  • nawracające bóle i zawroty głowy,
  • nadmierna potliwość,
  • ochłodzenie i zasinienie kończyn,
  • kłucie w okolicy przedsercowej, kołatanie serca,
  • uczucie obecności ciała obcego w gardle,
  • drżenie rąk i ciała, drętwienie twarzy i języka, ruchy pląsawicze,
  • zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego (kolki, wzdęcia),
  • objawy pozapiramidowe (sztywność mięśniowa, spowolnienie ruchowe, drżenie, zaburzenia chodu).

Diagnostyka:
Podstawą diagnostyki jest zbadanie poziomu elektrolitów we krwi, ze szczególnym uwzględnieniem wapnia, fosforanów, magnezu i potasu. Aby wykryć przyczynę tężyczki wykonuje się również takie badania jak stężenie kreatyniny, fosfatazy zasadowej, parathormonu i witaminy D w surowicy. Sprawdza się również dobowe wydalanie wapnia i magnezu z moczem, wykonuje badania obrazowe oraz niekiedy EEG i EKG.

Chorobę rozpoznaje się na podstawie objawów klinicznych, wyników badań laboratoryjnych i elektromiografii (EMG), elektroencefalografii (EEG), elektrokardiografii (EKG) oraz echokardiografii serca. W przypadku podejrzenia tężyczki utajonej wykonuje się specjalne prowokacyjne testy diagnostyczne. Postać utajona charakteryzuje się dodatnim objawem Chvostka (skurcz mięśni twarzy po uderzeniu specjalnym młoteczkiem w nerw twarzowy) i objawem Trousseau (tzw. ręka położnika po założeniu opaski uciskowej, która powoduje niedokrwienie kończyny; na nadgarstek zakłada się opaskę uziemiającą, a w przestrzeń między kciukiem, a palcem wskazującym wkłuwa elektrodę igłową; przez ostatnie 2 minuty badania pacjent wykonuje głębokie wdechu i wydechy). Należy pamiętać, aby przed próbą tężyczkową (EMG) odstawić przyjmowane suplementy, przede wszystkim preparaty z magnezem, wapniem, potasem i witaminą D (na co najmniej 4 dni).

Leczenie:
Leczenie opiera się przede wszystkim na leczeniu choroby podstawowej, która wywołuje tężyczkę. Ponadto w leczeniu objawowym stosuje się preparaty wapnia i magnezu, aby wyrównać zaburzenia elektrolitowe i wyciszyć objawy. Celem terapii jest utrzymanie stężenia wapnia powyżej dolnej granicy normy. Kluczową rolą w zapobieganiu jest unikanie substancji wypłukujących z organizmu wapń i magnez (lub u utrudniających przyswajanie tych minerałów). W przypadku napadu tężyczkowego leczenie odbywa się w warunkach szpitalnych za pomocą preparatów dożylnych.

Ogólne zalecenia przy tężyczce utajonej:
  • Jedz regularnie 4-5 posiłków w ciągu dnia, co około 3 godziny
  • Pamiętaj o odpowiednim nawodnieniu organizmu. Dziennie przyjmuj ok. 2 litrów. Wybieraj wodę wysoko zmineralizowaną o niskiej zawartości sodu
  • Zrezygnuj z picia kawy, herbaty i słodkich napojów.
  • Unikaj jedzenia żywności przetworzonej, słodyczy, jedzenia typu fast food i słonych przekąsek.
  • Zrezygnuj z diety wysokotłuszczowej, bogatej w nasycone kwasy tłuszczowe (boczek, podgardle, słonina, smalec). Lecz nie rezygnuj z tłuszczy całkowici, Pamiętaj o spożywaniu tłuszczy w umiarkowanych ilościach zawierające nienasycone kwasy tłuszczowe (olej lniany, rzepakowy, oliwa z oliwek). Jest to kluczowe do rozpuszczenia witaminy D w organizmie.
  • Przy tężyczce pamiętaj o spożywaniu warzyw, owoców, nabiału oraz produktów zbożowych.

Zalecenia dotyczące stylu życia:
  • Zadbaj o regularny sen, co najmniej 6-7 godzin dziennie
  • Zadbaj o swoje zdrowie psychiczne, pamiętaj o odpoczynku i relaksie na tyle ile to możliwe.
  • Pamiętaj o umiarkowanej aktywności fizycznej, po której zawsze uzupełniaj elektrolity. Przed rozpoczęciem aktywności skonsultuj się z lekarzem.

Produkty zalecane:
  • warzywa strączkowe i ich nasiona
  • warzywa liściaste
  • buraki
  • orzechy
  • otręby, kiełki zbóż
  • kasze gruboziarniste
  • kakao
  • banany,
  • koperek. 
  • botwina,
  • ziemniaki,
  • bataty,
  • pomidory,
  • arbuzy,
  • soja,
  • szpinak,
  • natka pietruszki,
  • brukselka.
  • jaja
  • ryby (szczególnie tłuste, takie jak: makrela, łosoś, sardynki, śledź, tuńczyk),
  • mięso wołowe, wieprzowe, drobiowe,
  • produkty mleczne,
  • żółtka jaj.

Produkty niewskazane:
  • wysoko przetworzone, typu fast food
  • konserwowe
  • bogatych w fosfor (np. coca-cola, soki tropikalne),
  • wędliny

Artykuł opracowany przez praktykantkę Aleksandrę Kowalczyk


Tężyczka
Dieta niskowęglowodanowaTężyczka utajonaIndeks insulinowy (IS)Niezwykle ważna witamina B12SIBO, czyli przerost bakteryjny jelita cienkiegoPorównanie diety niskowęglowodanowej i ketogenicznejKwasy tłuszczowe - kompendiumDieta wegetariańskaDieta, a stwardnienie rozsianePrzeciwutleniacze, czyli naturalni obrońcy organizmuDieta oraz problemy żywieniowe małych dzieciProbiotykiNietolerancja laktozyEndometrioza, a dietaZespół policystycznych jajników (PCOS)Dieta low FODMAPSubstancje wspomagające prawidłową glikemięOperacja bariatrycznaMigrenowe bóle głowyInsulinoopornośćStany zapalne trzustkiMarskość wątrobyZespół metabolicznyNieswoiste choroby zapalne jelit: wrzodziejące zapalenie jelita grubego (WZJG) i choroba Leśniowskiego-Crohna (CD)Choroby neurodegeneracyjne mózgu - Alzheimer i ParkinsonReumatoidalne zapalenie stawów (RZS)Kamica żółciowaCeliakiaKamica nerkowa i moczowodowaAlergia i nietolerancja pokarmowaNiedożywienieChoroba wrzodowa żołądka i dwunastnicyOsteoporoza i jej związek z żywieniemŻywność, która może chronić przed nowotworamiNapary roślinne wspierające pracę organizmuDieta w depresjiNiedoczynność tarczycy z Hashimoto - a dietaChoroba refluksowa żołądkowo-przełykowa (refluks)Jak zwiększyć biodostępność żelaza w diecieDna moczanowa a dietaDieta dla Kobiet w ciążyCukrzyca – strzeż się!Cholesterol - czy słusznie oskarżony?Gospodarka hormonalna pod lupąMechanizm tycia i chudnięciaŻywienie kobiet karmiących piersiąChoroby dietozależneŻywienie Dzieci w wieku szkolnymCeliakia - jedna z najczęstszych nietolerancji pokarmowychNietolerancja laktozy u osób dorosłychPrzyczyny otyłościAlkohol a odchudzanieCukier = biała śmierćDieta a forma włosów i skóryDieta antynowotworowa wg GersonaZespół jelita nadwrażliwego a dietaJak przytyć? Porady i dieta dla chudych.Odchudzanie - Fakty, mity i stereotypyDieta przy Atopowym Zapaleniu Skóry (AZS)Najważniejsze zasady odżywianiaZdrowotne właściwości diety niskowęglowodanowej
Opinie o mnie  |  Zamów dietę